Vì sao nhiều người khỏe mạnh vẫn bất ngờ bị đột quỵ?

Đột quỵ thường được xem là căn bệnh của người cao tuổi hoặc những người có nhiều bệnh nền. Tuy nhiên, thực tế hiện nay cho thấy không ít trường hợp đang sinh hoạt, làm việc bình thường, thậm chí trông hoàn toàn khỏe mạnh, vẫn bất ngờ bị đột quỵ. Điều này khiến nhiều người đặt câu hỏi: Vì sao đột quỵ lại xảy ra mà không có dấu hiệu báo trước?

Theo thống kê, Việt Nam ghi nhận khoảng 200.000 ca đột quỵ mới mỗi năm, là một trong những quốc gia có tỷ lệ đột quỵ cao trong khu vực. Đáng chú ý, khoảng 10–15% số ca xảy ra ở người dưới 50 tuổi, cho thấy căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa.

“Khỏe mạnh” không đồng nghĩa với “không có nguy cơ”

Nhiều yếu tố nguy cơ của đột quỵ tiến triển âm thầm trong nhiều năm mà không gây triệu chứng rõ ràng. Người bệnh vẫn sinh hoạt bình thường, không đau đầu, không chóng mặt, không mệt mỏi nên dễ chủ quan.

Chỉ đến khi mạch máu bị tắc hoặc vỡ đột ngột, đột quỵ mới xảy ra.

Đó là lý do nhiều trường hợp được gọi là “đột quỵ bất ngờ”, trong khi thực tế các yếu tố nguy cơ đã tồn tại từ trước.

Những nguyên nhân tiềm ẩn khiến người khỏe mạnh vẫn bị đột quỵ

1. Tăng huyết áp nhưng không được phát hiện

Tăng huyết áp được xem là yếu tố nguy cơ hàng đầu gây đột quỵ. Tuy nhiên, phần lớn người mắc bệnh không có biểu hiện rõ ràng trong giai đoạn đầu.

Nếu không được kiểm soát, huyết áp cao kéo dài sẽ làm tổn thương thành mạch máu, tăng nguy cơ nhồi máu não hoặc xuất huyết não.

2. Mỡ máu cao và xơ vữa động mạch

Cholesterol và triglycerid tăng cao có thể tạo thành các mảng xơ vữa trong lòng mạch. Khi mảng xơ vữa bong ra hoặc làm tắc mạch máu não, đột quỵ có thể xảy ra bất cứ lúc nào.

Điều đáng nói là rối loạn mỡ máu thường không gây triệu chứng, chỉ được phát hiện qua xét nghiệm.

3. Bệnh tim và rối loạn nhịp tim

Một số bệnh lý như rung nhĩ, bệnh van tim hoặc tim bẩm sinh có thể tạo cục máu đông trong tim. Khi cục máu đông di chuyển lên não sẽ gây tắc mạch và dẫn đến đột quỵ.

Nhiều người chỉ phát hiện bệnh tim sau khi đã xảy ra biến cố.

4. Dị dạng mạch máu não hoặc phình động mạch

Đây là những bất thường bẩm sinh hoặc hình thành theo thời gian. Người bệnh có thể hoàn toàn không có triệu chứng cho đến khi mạch máu vỡ, gây xuất huyết não rất nguy hiểm.

Các tổn thương này chỉ có thể phát hiện bằng các phương pháp chẩn đoán hình ảnh như MRI hoặc CT.

5. Lối sống thiếu lành mạnh

Thức khuya, hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, ít vận động, căng thẳng kéo dài và chế độ ăn nhiều muối, nhiều chất béo đều làm tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch và đột quỵ.

Đây cũng là nguyên nhân khiến tỷ lệ đột quỵ ở người trẻ ngày càng gia tăng.

Dấu hiệu cảnh báo không nên bỏ qua

Không phải mọi trường hợp đột quỵ đều xảy ra đột ngột. Một số người có thể xuất hiện các triệu chứng báo trước như:

• Méo miệng, yếu hoặc tê một bên tay chân.
• Nói khó, nói ngọng hoặc không nói được.
• Đau đầu dữ dội bất thường.
• Chóng mặt, mất thăng bằng.
• Mờ mắt hoặc mất thị lực đột ngột.

Khi xuất hiện các dấu hiệu trên, cần gọi cấp cứu ngay. Việc điều trị trong “thời gian vàng” có ý nghĩa quyết định đến khả năng phục hồi.

Làm thế nào để phòng ngừa đột quỵ?

Đột quỵ có thể phòng ngừa bằng cách kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ:

• Kiểm tra huyết áp, đường huyết và mỡ máu định kỳ.
• Duy trì cân nặng hợp lý.
• Tập thể dục ít nhất 150 phút mỗi tuần.
• Hạn chế thuốc lá, rượu bia và thực phẩm nhiều chất béo, nhiều muối.
• Ngủ đủ giấc và kiểm soát căng thẳng.

Đặc biệt, người trên 40 tuổi hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường nên chủ động tầm soát đột quỵ ngay cả khi chưa có triệu chứng.

Chủ động tầm soát – Chìa khóa phát hiện nguy cơ sớm

Nhiều yếu tố gây đột quỵ hoàn toàn có thể được phát hiện trước khi xảy ra biến cố. Các phương pháp như MRI não, CT, siêu âm Doppler động mạch cảnh, điện tim và xét nghiệm chuyên sâu giúp đánh giá toàn diện nguy cơ và xây dựng kế hoạch dự phòng phù hợp.

Tại Phòng khám Nhật Bản Sakura, các gói tầm soát đột quỵ được thiết kế theo tiêu chuẩn Nhật Bản, với hệ thống thiết bị hiện đại và đội ngũ chuyên gia Việt Nam – Nhật Bản, giúp phát hiện sớm các bất thường mạch máu và những yếu tố nguy cơ tiềm ẩn.

Đừng để cảm giác “tôi vẫn khỏe” khiến bạn chủ quan. Chủ động tầm soát hôm nay chính là cách bảo vệ não bộ, trái tim và chất lượng cuộc sống trong tương lai.